Cuộc chiến quyền lực tại West Ham: Kretinsky vượt mặt Staveley, Sullivan vẫn nắm 40%

Khi Amanda Staveley xuất hiện tại sân London Stadium để xem West Ham đánh bại Wolves 4-2 hồi đầu tháng, bà tưởng rằng mình đang tiến gần đến giấc mơ sở hữu một phần CLB Premier League. Nhưng giấc mơ ấy đã tan vỡ chỉ sau một cuộc điện thoại. Daniel Kretinsky, tỷ phú người Séc chủ sở hữu Royal Mail, vừa thông báo sẽ nâng tỷ lệ cổ phần tại West Ham từ 27% lên 46%, chính thức trở thành cổ đông lớn nhất CLB. Đòn này không chỉ chặn đứng tham vọng của Staveley – người từng giúp Newcastle United đổi đời – mà còn tái định hình cán cân quyền lực trong phòng họp của đội bóng đang chơi tại Championship. Để hiểu được diễn biến này, cần nhìn lại bối cảnh. West Ham vừa xuống hạng khỏi Premier League sau một mùa giải thảm họa. CLB đang trong quá trình tái thiết, với mục tiêu trở lại ngay lập tức. Nhưng phía sau sân cỏ, cuộc chiến giành quyền kiểm soát đã nóng lên từ khi Vanessa Gold – người thừa kế 25,1% cổ phần từ cha cô David Gold qua đời năm 2026 – quyết định bán lại cổ phần. Staveley, cùng với các đối tác Trung Đông, đã nhảy vào với hy vọng tạo ra một phiên bản Newcastle thứ hai. Tuy nhiên, điều khoản quyền ưu tiên mua trước (pre-emption rights) trong hợp đồng cổ đông đã cho phép các cổ đông hiện tại – gồm Kretinsky, David Sullivan (38,8%) và Tripp Smith (8%) – được quyền mua lại số cổ phần đó trước khi chào bán ra ngoài. Hạn chót cho việc thực hiện quyền này là 5h30 chiều thứ Năm. Và Kretinsky đã hành động. Theo nguồn tin từ The Times, ông sẽ tăng tỷ lệ lên 46%, trong khi Sullivan cũng nâng lên 40% và Smith lên 11%. Số cổ phần còn lại (khoảng 3%) thuộc về các cổ đông nhỏ lẻ. Điều này đồng nghĩa với việc nhóm của Staveley gần như không còn cơ hội quay lại. Một nguồn tin thân cận tiết lộ: “Staveley đã đầu tư nhiều thời gian và công sức, nhưng cánh cửa đã đóng sập.” Đây không phải là một thương vụ thù địch. Thực tế, sự phối hợp giữa Kretinsky, Sullivan và Smith cho thấy một thỏa thuận ngầm được sắp xếp từ trước. Cả ba đều muốn giữ quyền kiểm soát CLB trong tay những người đã gắn bó lâu năm, thay vì để một nhà đầu tư ngoại lai tham gia. Kretinsky, người sở hữu khối tài sản hàng tỷ bảng từ năng lượng, bưu chính và truyền thông, đã thể hiện quyết tâm rõ ràng: ông muốn trở thành ông chủ thực sự của West Ham, không chỉ là một cổ đông thiểu số. Về mặt chiến lược, việc Kretinsky nắm 46% mang lại sự ổn định tài chính cho West Ham trong giai đoạn Championship đầy rủi ro. Các CLB xuống hạng thường mất đi nguồn thu từ Premier League (khoảng 100 triệu bảng mỗi mùa) và chỉ nhận được tiền bù đắp (parachute payments) trong ba năm. Với một tỷ phú sẵn sàng đầu tư, West Ham có thể giữ chân các trụ cột và chiêu mộ những cầu thủ chất lượng để cạnh tranh suất thăng hạng. Tuy nhiên, không phải mọi thứ đều màu hồng. Sự gần như ngang bằng về tỷ lệ cổ phần giữa Kretinsky (46%) và Sullivan (40%) tạo ra một thế cân bằng mong manh. Nếu hai người này bất đồng về chiến lược – chẳng hạn như việc bổ nhiệm huấn luyện viên, chính sách chuyển nhượng hay kế hoạch phát triển sân vận động – CLB có thể rơi vào bế tắc. Sullivan, dù đã từ chức giám đốc từ tháng 6 và không còn ghế trong hội đồng quản trị, vẫn là cổ đông lớn thứ hai. Ông vẫn xuất hiện tại các trận sân nhà và có tiếng nói quan trọng. Hơn nữa, Sullivan đang phải đối mặt với một cuộc điều tra của The Times và Panorama liên quan đến các cáo buộc về hành vi tình dục sai trái trong quá khứ – những cáo buộc mà ông kịch liệt phủ nhận. Nếu cuộc điều tra này leo thang, nó có thể gây áp lực buộc Sullivan phải bán hết cổ phần, làm thay đổi toàn bộ cấu trúc quyền lực. Nhìn từ góc độ thể thao, sự xáo trộn quyền lực này đến vào thời điểm nhạy cảm. West Ham đang chơi tại Championship, nơi mà sự tập trung vào chuyên môn là yếu tố sống còn. Việc có một ông chủ mới (Kretinsky) và một cổ đông cũ (Sullivan) cùng nhìn về một hướng là điều kiện tiên quyết để thành công. Nếu không, những lùm xùm hậu trường sẽ ảnh hưởng đến tinh thần cầu thủ và ban huấn luyện. Kinh nghiệm từ các CLB khác cho thấy, sự bất ổn ở thượng tầng thường dẫn đến kết quả tồi tệ trên sân. Tuy nhiên, có một góc nhìn trái chiều: việc Staveley bị chặn đứng có thể là điều tốt cho West Ham. Staveley nổi tiếng với mô hình liên minh nhà đầu tư, nơi bà đóng vai trò trung gian. Nhưng mô hình đó từng gây ra nhiều tranh cãi tại Newcastle, khi người hâm mộ không rõ ai thực sự nắm quyền. Với Kretinsky, quyền lực được tập trung rõ ràng, giúp việc ra quyết định nhanh hơn. Ông chủ người Séc cũng có kinh nghiệm vận hành các doanh nghiệp lớn, điều này có thể mang lại lợi ích cho CLB ngoài sân cỏ, như các hợp đồng tài trợ và thương mại. Về mặt luật lệ, quy trình quyền ưu tiên mua trước là một cơ chế chuẩn mực trong luật doanh nghiệp Anh. Nó bảo vệ các cổ đông hiện tại khỏi bị pha loãng cổ phần. Việc kích hoạt quyền này trong trường hợp của West Ham là hoàn toàn hợp lệ. EFL (English Football League) có thể sẽ xem xét việc Kretinsky tăng cổ phần, nhưng vì ông đã là cổ đông và vượt qua Bài kiểm tra Chủ sở hữu & Giám đốc (Owners' and Directors' Test) trước đây, đây chỉ là thủ tục. Điều đáng lo ngại hơn là vị thế của Sullivan: nếu cuộc điều tra của The Times đưa ra bằng chứng xác thực, EFL có thể yêu cầu ông thoái vốn. Điều này sẽ mở ra cơ hội cho Kretinsky mua lại toàn bộ CLB. Trong ngắn hạn, điểm nóng là hạn chót thứ Năm. Nếu các cổ đông hiện tại thực hiện đầy đủ quyền ưu tiên, Staveley sẽ chính thức bị loại. Nhưng nếu bất kỳ ai trong số họ không đủ tiền hoặc từ bỏ, một phần cổ phần có thể lọt ra ngoài, tạo cơ hội cho Staveley quay lại. Tuy nhiên, với việc Kretinsky, Sullivan và Smith đều tăng tỷ lệ, khả năng này rất thấp. Thị trường đã phản ứng tích cực: cổ phiếu West Ham (nếu có) không được giao dịch công khai, nhưng các nhà phân tích đánh giá động thái này giúp giảm bất ổn. Nhìn về phía trước, West Ham cần nhanh chóng ổn định thượng tầng để tập trung vào mục tiêu thăng hạng. Kỳ chuyển nhượng tháng Giêng sắp tới là cơ hội để Kretinsky chứng minh cam kết tài chính. Nếu CLB không thể thăng hạng ngay mùa đầu tiên, hậu quả tài chính sẽ rất nặng nề, dù có tỷ phú chống lưng. Bởi Championship là một giải đấu khắc nghiệt, nơi các CLB từ Premier League xuống thường gặp khó khăn hơn dự kiến. Về mặt dư luận, câu chuyện này đang thu hút sự chú ý lớn. Người hâm mộ West Ham, vốn đã quá quen với những lùm xùm quyền lực từ thời Gold và Sullivan, giờ đây hy vọng Kretinsky sẽ mang đến một kỷ nguyên mới. Tuy nhiên, sự hiện diện của Sullivan với 40% cổ phần vẫn là một ẩn số. Liệu ông có thực sự lùi về phía sau, hay sẽ tiếp tục can thiệp vào các quyết định? Chỉ có thời gian trả lời. Tóm lại, cuộc chiến quyền lực tại West Ham đã ngã ngũ: Kretinsky thắng, Staveley thua, Sullivan vẫn ở lại. Nhưng chiến thắng này mới chỉ là bước đầu. Thách thức thực sự nằm ở việc biến quyền lực phòng họp thành thành công trên sân cỏ. Và trong bóng đá, không có cổ phần nào đảm bảo chiến thắng. Câu hỏi đặt ra: liệu Kretinsky có đủ kiên nhẫn để xây dựng một West Ham vững mạnh, hay sẽ sớm thất vọng với những khó khăn của Championship? Câu trả lời sẽ đến trong những tháng tới, khi thị trường chuyển nhượng mở cửa và mùa giải bước vào giai đoạn quyết định.